GÓP-fréttir  
Ferđatorg 

Kom inn
JŢ um stofnun FÍ 1927

Jón Ţorláksson, verkfrćđingur (17.03.1900 - 12.08.1986)
fyrsti forseti Ferđafélags Íslands á stofnfundi sunnudaginn 27. nóvember 1927.

FERĐAFJELAG ÍSLANDS

Úr
Árbók
FÍ 1928
bls. 3-6.

GÓP er uppskrifari og setti atriđisorđ í vinstri dálk.
Á síđu 3 hefst fjögurra síđna frásögn af stofnun félagsins.
Undir frásögninni eru höfundarstafirnir >>
J. Ţ.
Uppskrifari ályktar höfundurinn hafi veriđ Jón Ţorláksson.

Stofnun
Ferđafélags
Íslands
Félagiđ var stofnađ á fundi í Kaupţingssalnum í húsi Eimskipafélags Íslands sunnudaginn 27. nóv. 1927. Fyrir fundarbođun hafđi gengist Björn Ólafsson stórkaupm. og nokkrir menn međ honum, og höfđu ţeir undirbúiđ frv. til félagslaga, sem rćtt var á fundinum og samţykkt, međ litlum breytingum, sem bráđabirgđalög fyrir félagiđ, og gilda fyrst um sinn til nćsta ađalfundar, í febr. 1929. Á fundinum var félaginu kosin stjórn, og er hún ţannig skipuđ:
Kosin
stjórn
  • Forseti:

  • Varaforseti:

  • Međstjórnendur:

  • Jón Ţorláksson verkfrćđingur f.: 3.3.1877 - d.: 20.3.1935,
  • Björn Ólafsson stórkaupm. f.: 26.11.1895 - d.: 11.10.1974,
  • Helgi Jónasson frá Brennu, verslunarmađur í Reykjavík, f.: 1.1. 1887 - d.: 18.9. 1959,
  • Geir G. Zoëga vegamálastjóri f.: 28.09.1885 - d.: 04.01.1959,
  • Eggert P. Briem bókari - sem gaf út Sjálfstćtt fólk eftir HKL,
  • Magnús Kjaran kaupmađur,
  • Valtýr Stefánsson ritstjóri,
  • Tryggvi Magnússon fulltrúi,
  • Haraldur Árnason kaupmađur,
  • Níels Dungal lćknir,
  • Gunnlaugur Einarsson lćknir,
  • Guđm. Kr. Guđmundsson kaupmađur.
63
félagsmenn
Á fundinum voru skrásettir 63 félagsmenn, og teljast ţeir stofnendur félagsins.

Bráđabirgđalög félagsins hljóđa svo:

Bráđa-
brigđa-
lög
  1. Nafn félagsins er "Ferđafélag Íslands" og nefnist í starfinu út á viđ samsvarandi nöfnum á erlendum tungumálum (Islands Turistforening, Tourist Association og Iceland etc.).
    Höfuđađsetur félagsins er í Reykjavík.
  2. Tilgangur félagsins er ađ stuđla ađ ferđalögum á Íslandi og greiđa fyrir ţeim.
  3. Tilgangi sínum leitast félagiđ fyrst um sinn ađ ná međ ţeirri starfsemi, sem hér segir:
    1. Ađ vekja áhuga landsmanna á ferđalögum um landiđ, sérstaklega ţá landshluta, sem lítt eru kunnir almenningi en eru fagrir og sérkennilegir. Til ţess gefur ţađ út ferđalýsingar um ýmsa stađi, gerir uppdrćtti og leiđarvísa.
      Félagiđ beitir sér fyrir byggingu sćluhúsa í óbyggđum, stćrri og fullkomnari en nú tíđkast hér á landi. Ţađ gengst fyrir ţví, ađ ruddir séu og varđađir fjallvegir og hefir gát á ađ slíkum leiđum sé viđ haldiđ.
      Félagiđ gerir eftir föngum ráđstafanir til ţess ađ međlimir ţess geti ferđast ódýrt um landiđ.
      Félagiđ gengst fyrir ţví ađ kynna mönnum jarđfrćđi landsins og jurtaríki og sögu ýmsra merkra stađa.
    2. Félagiđ starfar út á viđ međ ţví ađ gefa út bćkur og ritlinga á erlendum tungumálum um náttúru landsins, atvinnuvegi, sögu og ţjóđarhćtti, til ţess ađ kynna ţađ međal erlendra ţjóđa og vekja áhuga erlendra manna fyrir landinu. Félagiđ beitir sér fyrir nauđsynlegum umbótum innanlands til ţess ađ taka á móti erlendum ferđamönnum, međ ţví ađ styđja ađ vegalagningu til markverđra stađa, koma upp gistiskálum og greiđasölustöđum og gera ferđalög auđveld og ódýr svo sem kostur er á.
    3. Félagiđ kemur fram gagnvart stjórnvöldum landsins í öllum málum, sem lúta ađ stefnuskrá ţess.
  4. Félagar geta allir orđiđ án tillits til ţjóđernis eđa aldurs. Minnsta árgjald er 5 krónur. Félög, stofnanir, iđnađar- og verslunarfyrirtćki geta gerst félagar og er minnsta árgjald 25 krónur. Slíkar stofnanir hafa ađeins eitt atkvćđi á fundum félagsins.
  5. Stjórn skipa 10 félagsmenn auk forseta og varaforseta og eru fimm kosnir á hverjum ađalfundi til tveggja ára í senn. Forseti félagsins og varaforseti skulu kosnir sérstaklega til eins árs. Stjórnin skiptir ađ öđru leyti međ sér störfum. Innan vébanda stjórnarinnar starfar 5 manna framkvćmdastjórn og skulu í hana sjálfkjörnir forseti, varaforseti, ritari og féhirđir félagsins. Stjórnin skipar varamenn framkvćmdastjórnar. Félagiđ getur, ţegar efni leyfa, tekiđ sérstakan fulltrúa til ţess ađ annast daglegan rekstur félagsins. Er honum greitt kaup úr félagssjóđi og er hann háđur fyrirmćlum stjórnarinnar.
  6. Stofna má ţrjár sérstakar deildir utan Reykjavíkur, eina í hverjum landsfjórđungi utan Sunnlendingafjórđungs. Ţessar deildir hlíta yfirráđum ađalstjórnarinnar í Reykjavík og skulu háđar nánari fyrirmćlum er stjórnin setur ţegar tiltćkilegt ţykir ađ setja ţćr á stofn.
  7. Ađalfund félagsins skal halda í febrúarmánuđi ár hvert. Skal dagskrá ađalfundar fara fram sem hér segir:
    1. Skýrt frá framkvćmdum á árinu sem leiđ.
    2. Lagđir fram endurskođađir reikningar. Skýrt frá fjárhag félagsins.
    3. Kosin stjórn, samkvćmt 5. gr. félagslaganna.
    4. Kosnir tveir endurskođendur reikninga og einn til vara og fastar nefndir.
    5. Önnur mál.

    Ađalfundur skal haldinn í Reykjavík og auglýstur ađ minnsta kosti međ eins mánađar fyrirvara. Enginn bćjarmađur getur faliđ öđrum ađ fara međ atkvćđi sitt á ađalfundi, en félagsmenn utan Reykjavíkur geta faliđ öđrum félagsmönnum, međ skriflegu umbođi, atkvćđi sitt á fundinum. Fundurinn er lögmćtur er 50 félagsmenn sćkja fundinn. Verđi ekki fundarfćrt skal bođa til fundar á ný og er hann ţá lögmćtur hversu fáir sem sćkja hann. Til aukafundar getur stjórnin bođađ ţegar henni ţykir ástćđa til.

  8. Lögum ţessum má breyta á löglegum ađalfundi međ meirihluta atkvćđa.

Ţannig samţykkt á stofnfundi félagsins 27. nóvember 1927.

Úr
umrćđum:
Í umrćđunum á stofnfundinum kom ţađ greinilega í ljós, ađ stofnendur vildu ađ svo stöddu leggja mesta áherslu á framkvćmdir samkvćmt 1. liđ 3. gr., ţ.e. til fyrirgreiđslu á ferđalögum innlendra manna um landiđ, og ađ kynna landsmönnum sjálfum náttúru landsins og fegurđ hennar.
Sýn
stjórnar
á
félagiđ
Ţađ er ekki tilćtlun ţessa félags, ađ reka sjálft neina atvinnu í sambandi viđ ferđalög. Félagiđ á fyrst og fremst ađ vera leiđbeinandi milliliđur milli ferđamanna annarsvegar og atvinnurekenda í ţeirri grein hinsvegar. Starfsemi félagsins ţarf ađ komast í ţađ horf, ađ skrifstofa ţess geti veitt ţeim, er ferđast vilja, upplýsingar um ferđaleiđir, farartćki, gistingastađi og greiđasölustađi, hvađ hćgt sé ađ fá á hverjum stađ, og viđ hvađa verđi. Í ţessu skyni ţarf félagiđ ađ ná sambandi viđ sem flesta ţá, er eitthvađ hafa á bođstólum sérstaklega fyrir ferđamenn, hvort sem eru hestar, bílar eđa önnur farartćki, veitingar eđa gisting og greiđi. Félagiđ ţarf ađ hafa sem nákvćmasta vitneskju um hvađ ţessi atvinnufyrirtćki hafa ađ bjóđa ferđamönnum, og fyrir hvađa verđ, til ţess ađ geta gefiđ sem bestar upplýsingar. En ţađ er félagsstjórninni ljóst, ađ ţessi starfsemi getur ekki komist í viđunanlegt horf, nema félagiđ geti haldiđ skrifstofu og fulltrúa, svo sem ráđgert er í niđurlagiđ 5. gr. félagslaganna, og verđur gjörđ tilraun í ţá átt um sumarmánuđina nú ţegar á ţessu ári.

Til byrjunar vill félagsstjórnin gefa út árlega rit í svipuđu sniđi og ţađ, sem hér birtist, međ lýsingu á einni ferđamannaleiđ ađ minnsta kosti. Ćtlast er til, ađ ţessar ferđalýsingar félagsins verđi einnig sérprentađar, svo ađ ţeir, sem vilja, geti keypt ţćr og haft ţćr međ sér á ferđalögum, án ţess ađ skemma međ ţví ţađ heftiđ af Árbókinni, sem lýsingin er í. Ađ öđru leyti verđur reynt ađ hafa í Árbókinni sem fjölbreyttast efni, af ţví, er ferđamönnum má sérstaklega verđa til gagns og ánćgju. Loks mun Árbókin flytja auglýsingar. Er rétt ađ vekja athygli ţeirra, sem eitthvađ hafa á bođstólum fyrir ferđamenn sérstaklega, á ţví, ađ Árbókin er hiđ allra hentugasta rit til birtingar auglýsinga um ţetta.

Samskonar félög og ţetta hafa lengi starfađ hjá frćndţjóđum vorum á Norđurlöndum, og í mörgum öđrum löndum Norđurálfunnar, og unniđ ţar mikiđ gagn. Er ţađ von stofnendanna, ađ Ferđafélagi Íslands međ međ tímanum takast ađ fullnćgja samskonar ćtlunarverki hér á landi, en ţeir vilja biđja alla góđa menn ađ virđa á hinn hćgra veg, ţótt ýmsu verđi áfátt í byrjun.

J. Ţ.            

Jón
Ţorláksson
verkfrćđingur

Fyrsti forseti
Ferđafélags Íslands

Kjörinn
á stofnfundi
félagsins
27. nóv. 1927.

Mynd og texti af vef alţingis.

Jón Ţorláksson verkfrćđingur f.: 3.3.1877 - d.: 20.3.1935

F. í Vesturhópshólum 3. mars 1877, d. 20. mars 1935. For.: Ţorlákur Ţorláksson (f. 28. mars 1849, d. 22. nóv. 1908) bóndi og hreppstjóri ţar og k. h. Margrét Jónsdóttir (f. 27. nóv. 1835, d. 15. sept. 1927) húsmóđir.

K. (10. ágúst 1904) Ingibjörg Claessen (f. 13. des. 1878, d. 7. ágúst 1970) húsmóđir. For.: Jean Valgard van Deurs Claessen og 1. k. h. Kristín Eggertsdóttir Briem. Kjördćtur: Anna Margrét (1915), Elín Kristín (1920.

Stúdentspróf Lsk. 1897. Verkfrćđipróf Kaupmannahöfn 1903.

  • Starfađi á vegum landsstjórnarinnar ađ rannsóknum á byggingarefnum og húsagerđ hér á landi 1903—1905.
  • Landsverkfrćđingur 1905—1917.
  • Rak sjálfstćđa verkfrćđiskrifstofu ásamt byggingarvöruverslun í Reykjavík 1917—1923,
  • en frá 1923 til ćviloka byggingarvöruverslun í félagi viđ Óskar Norđmann.
  • Skip. 22. mars 1924 fjármálaráđherra,
  • settur 6. júlí 1926 jafnframt forsćtisráđherra í stađ Jóns Magnússonar, sem látist hafđi 23. júní. Skip. 8. júlí 1926 forsćtis- og fjármálaráđherra, lausn 28. júlí 1927, en gegndi störfum til 28. ágúst.
  • *
  • (Innskot GÓP:) Fyrsti forseti Ferđafélags Íslands. Kosinn á stofnfundi félagsins 27. nóvember 1927.
  • *
  • Kosinn 30. des. 1932 borgarstjóri í Reykjavík frá 1. jan. 1933 ađ telja og gegndi ţví starfi til ćviloka.
  • Skólastjóri Iđnskólans í Reykjavík frá stofnun hans 1904-1911, stundakennari 1916-1917.
  • Formađur Verkfrćđingafélags Íslands 1912-1914 og 1922-1924.
  • Formađur mţn. til undirbúnings Flóaáveitunni 1916-1917.
  • Í mţn. um vatnamál (fossanefndinni) 1918-1920.
  • Í bćjarstjórn Reykjavíkur 1906-1908 og 1910-1922, forseti 1920-1922.
  • Formađur Íhaldsflokksins 1924-1929, Sjálfstćđisflokksins 1929-1934.
  • Í landsbankanefnd 1928-1935.
  • *
  • Alţm. Reykv. 1921-1926, landsk. alţm. 1926-1934 (Heimastjfl., Uflbl., Sparbl., Borgfl. eldri, Íhaldsfl., Sjálfstfl.).
    Fjármálaráđherra 1924-1926, forsćtis- og fjármálaráđherra 1926-1927.
  • *
  • Samdi rit og greinar um verkfrćđi og ţjóđfélagsmál.
Björn
Ólafsson

Ađal-
hvatamađur

stofnun
Ferđafélags
Íslands
1927

Mynd og texti af vef alţingis.

Björn Ólafsson stórkaupmađur f.: 26.11.1895 - d.: 11.10.1974

F. á Akranesi 26. nóv. 1895, d. 11. okt. 1974. For.: Guđmundur Ólafsson (f. 5. nóv. 1852, d. 14. mars 1901) útvegsbóndi ţar og 2. k. h. Ingibjörg Ólafsdóttir (f. 16. febr. 1869, d. 18. okt. 1964) húsmóđir. K. (22. nóv. 1929) Ásta Pétursdóttir (f. 1. des. 1906, d. 25. des. 1968) húsmóđir. For.: Pétur Sigurđsson og k. h. Jóhanna Gestsdóttir. Börn: Pétur (1930), Ólafur (1932), Edda (1934), Iđunn (1937).

  • Póstmađur í Reykjavík 1908—1916.
  • Verslunarfulltrúi 1916—1918.
  • Stórkaupmađur og iđnrekandi frá 1918 til ćviloka.
  • Skip. 16. des. 1942 fjármála- og viđskiptamálaráđherra, lausn 16. sept. 1944, en gegndi störfum til 21. okt.
  • Skip. 6. des. 1949 fjármála- og viđskiptamálaráđherra ađ nýju, lausn 2. mars 1950, en gegndi störfum til 14. mars.
  • Skip. sama dag mennta- og viđskiptamálaráđherra, lausn 11. sept. 1953.
  • Fulltrúi í bćjarstjórn Reykjavíkur 1922—1928.
  • Ađalhvatamađur ađ stofnun Ferđafélags Íslands og forseti ţess 1929—1934. (Leturbreyting GÓP)
  • Stofnandi og síđar formađur Bálfarafélags Íslands.
  • Átti sćti í innflutnings- og gjaldeyrisnefnd 1930—1937.
  • Kosinn 1940 í mţn. um gjaldeyrisverslun og innflutningshömlur,
  • 1941 og 1942 í gjaldeyrisvarasjóđsnefnd og
  • 1954 í togaranefnd.
  • Skip. 1954 í endurskođunarnefnd laga um lax- og silungsveiđi.
  • Kosinn 1955 í okurnefnd.
  • Í bankaráđi Útvegsbankans 1957—1968, formađur 1965—1968.
  • Skip. 1960 í endurskođunarnefnd skattalaga, formađur nefndarinnar.
  • Alţm. Reykv. 1948—1959 (Sjálfstfl.).
  • Fjármála- og viđskiptamálaráđherra 1942—1944 og 1949— 1950,
  • mennta- og viđskiptamálaráđherra 1950—1953.
Geir G.
Zoëga

vegamála-
stjóri

Mynd og texti af vef Vegagerđarinnar.

Geir G. Zoëga vegamálastjóri f.: 28.09.1885 - d.: 04.01.1959

Geir G. Zoëga var fćddur í Reykjavík 28. september 1885.
Hann lauk prófi í byggingarverkfrćđi frá DTH í Kaupmannahöfn 1911 og var vegamálastjóri frá 1917 til 1956.

Uppskriftin Viđ uppskriftina var textanum fylgt nákvćmlega en á einstaka stađ stafsetningu vikiđ til ţess er nú tíđkast.

GÓP-fréttir * Ferđatorg